Do najczęstszych procederów do jakich dochodzi na stacjach benzynowych należą: kradzieże paliwa z dystrybutorów (tankowanie pojazdu i odjazd bez uiszczenia opłaty), oraz kradzieże różnego rodzaju artykułów samochodowych, jak i innych towarów oferowanych na terenie tego obiektu. Wzrost ilości napadów na stacje związany jest głównie ze stosunkowo dużymi kwotami pieniężnymi zgromadzonymi w kasie i słabymi zabezpieczeniami tych obiektów. Mała liczba zatrudnionych osób i często duża odległość do najbliższego posterunku policji, sprawia, że stacje benzynowe są łatwym celem “ataków” pospolitych złodziei, jak i zorganizowanych grup przestępczych.

Systemy alarmowe zabezpieczają obiekt głównie przed włamaniem z zewnątrz. Obecnie jednak, coraz częściej zdarzają się kradzieże bezpośrednie. Kradzione są nie tylko towary oferowane przez sklepy na stacji, ale przedmioty pozostawione w samochodach klientów. Również niczym obcym nie są akty wandalizmu: malowanie ścian i uszkadzanie wyposażenia obiektu (np. toalet).

Jednym ze sposobów poprawy bezpieczeństwa jest instalacja telewizji dozorowej. Duży spadek cen urządzeń telewizji dozorowej, powoduje bardzo szybki zwrot kosztów związanych z zakupem i instalacją systemu.

Zanim przejdziemy do projektu systemu monitorningu dla stacji benzynowej należy odpowiedzieć sobie na pytanie: Co tak naprawdę, chcemy obserwować i rejestrować?

Odpowiedź na to samo pytanie powinna brzmieć: cechy charakterystyczne osób (wygląd zewnętrzny, rysy twarzy) i pojazdów ( marka, kolor i numer tablicy rejestracyjnej). Przy tak sprecyzowanych założeniach. można już pokusić się o przygotowanie projektu rozmieszczenia kamer.

Należy zatem monitorować miejsca w których istnieje największe prawdopodobieństwo przejazdu lub postoju pojazdu. Takimi miejscami na stacji są okolice dystrybutorów z paliwem, oraz wjazd i wyjazd z terenu stacji.

Prowadzenie monitoringu pojazdów i osób korzystających z dystrybutorów polega na maksymalnym zawężeniu pola obserwacji pojazdu i okolicy dystrybutorów. Pozwoli to na wyodrębnienie maksimum szczegółów z zarejestrowanego obrazu. Ważną rzeczą jest, aby w przypadku istnienia większej ilości dystrybutorów w rzędzie (90% przypadków) monitoring prowadzony był przez dwie kamery - jedną z przodu, drugą z tyłu. Zapobiegnie to przysłonięciu tablic rejestracyjnych drugiego pojazdu przez pojazd poprzedzający. Kolejną sprawą jest wysokość, na której montowane są kamery. Zbytnie podwyższenie miejsca montażu kamery powoduje, pogorszenie widoczności numerów tablic (kamera patrzy na tablicę pod kątem). Z kolei, zbyt nisko umieszczona kamera narażona jest na uszkodzenie mechaniczne.

Monitorowanie pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających ma sens ze względu na to, że nie każdy samochód “odwiedzający” naszą stację musi podjechać pod dystrybutor z paliwem. Równie dobrze może zatrzymać się w innym miejscu (nie monitorowanym), a właściciel może jedynie zakupić pewne towary w sklepie na stacji. Istotnym problemem jest to, że zazwyczaj nie na możliwości ustawienia kamery w okolicy wjazdu i wyjazdu (trudności z poprowadzeniem dodatkowego okablowania itp.) Wówczas, kamery montowane są w znacznych odległościach od tych miejsc.

Z kolei, aby możliwa była szczegółowa identyfikacja pojazdów i osób z dużych odległości należy montować obiektywy o długich ogniskowych (teleobiektywy), oraz stosować pewne zabiegi, które mogą zmniejszyć (zawęzić) obszar monitorowania. Dobrym rozwiązaniem jest jak największe (o ile jest to możliwe) zawężenie drogi wjazdu i wyjazdu z terenu obiektu.

Można tego dokonać poprzez ustawienie różnego rodzaju przeszkód typu: betonowe, metalowe słupki, dodatkowe szlabany itp. Takie rozwiązanie ma na cele jak największe zawężenie pola obserwacji kamery, co w konsekwencji pozwala na wyodrębnienie tylko szczegółowych informacji.

Na terenie stacji benzynowej znajdują się jeszcze inne obiekty usługowo -handlowe (sklepy, myjnia itp.), które również należy monitorować. Monitorowanie tych obiektów podlega ogólnym zasadom monitoringu sklepów.

Zatem dla tak przyjętych założeń, można zaproponować następujące rozłożenie kamer:

Przykładowy schemat monitoringu na stacji benzynowej.

Dobór sprzętu.

Kamery. Mając na względzie rodzaj obserwowanych obiektów (człowiek - jego wygląd zewnętrzny, rysy twarzy; pojazd - marka, kolor i numer rejestracyjny) należy stosować kamery kolorowe o zwiększonej czułości, podwyższonej liczbie linii i możliwości sterowania obiektywami z automatyczną przysłoną. W miejscach słabo oświetlonych sprawdzają się kamery typu Dzień/Noc.

Odporność na prześwietlenia od reflektorów samochodowych zapewniają kamery z dynamicznym przetwornikiem Super Wide Dynamic lub wyposażone w funkcję HIGH LUM CANCEL – eliminacja najbardziej prześwietlonych obszarów (w miejscach w których poziom oświetlenia jest wyższy (prześwietlony) od ustawionego ulega zaczernieniu.

Uniwersalną kamerą spełniającą wszystkie wymienione wyżej wymagania jest kamera SN-587C/A/10 M11205. Należy ona do najnowocześniejszej grupy kamer z dynamicznym przetwornikiem Super Wide Dynamic. Kamery z tym przetwornikiem odporne są na wszelkiego rodzaju prześwietlania obrazu – zarówno przez światło padające z przodu i odbijające się od obiektu, jak i na światło padające od tyłu kamery. Kamera posiada bardzo przydatną funkcję NightVision – nocne widzenie.

Po uaktywnieniu tej funkcji kamera przy słabym oświetleniu przełącza się w tryb B/W. Dzięki temu nie jest widoczny efekt śnieżenia przy słabym oświetleniu. Rozdzielczość 480 linii kwalifikuje ją do kamer wysokiej rozdzielczości.

Obiektywy. Bezdyskusyjnie musi to być obiektyw z automatyczną przysłoną (tzw. Auto Iris - AI). Obiektyw z AI przymykając i otwierając przysłonę stosownie do natężenia oświetlenia utrzymuje stałą ilość światła padającego na przetwornik, bez względu na warunki oświetlenia zewnętrznego. Pozwala to na poprawną pracę kamery w skrajnych warunkach oświetleniowych, od bardzo silnego nasłonecznienia do prawie całkowitych ciemności. Dodatkowo daje gwarancję, że obraz z kamery nie zostanie prześwietlony przez światła reflektorów samochodowych padających bezpośrednio, lub odbitych od innych powierzchni tj. szyby wystawowe, karoserie lub szyby innych pojazdów.

Ze względu na niewielką różnicę cenową pomiędzy obiektywami o stałej i o zmiennej ogniskowej warto stosować te drugie. Umożliwiają one optymalne, bezproblemowe i szybkie ustawienie pola widzenia kamery.

Kolejnym elementem umożliwiającym poprawną pracę kamery w każdych warunkach zewnętrznych jest obudowa zewnętrzna wyposażona w grzałkę z termostatem i solidny uchwyt. Wybierając obudowę należy zwrócić uwagę na obecność daszka, który chroni przed bezpośrednimi promieniami słonecznymi, jak również opadami.

Podsumowując powyższe uwagi proponujmy przykładowy zestaw punktu obserwacyjnego. W skład takiego zestawu wchodzą:

- uniwersalna kamerą spełniająca wszystkie wymagania stacji benzynowej

Kamery z przetwornikiem SWD Pixim nie prześwietlają obrazu

- kamera Dzień/Noc

Kolorowa kamera SN-468C wykazuje przewagę w monitoringu nocnym nawet w stosunku do kamery czarno/białej

- kamera wysokiej rozdzielczości

Analizując warunki monitoringu warto wziąć pod uwagę kamery wyposażone w funkcję HIGH LUM CANCEL – eliminacja najbardziej prześwietlonych obszarów (w miejscach w których poziom oświetlenia jest wyższy (prześwietlony) od ustawionego ulega zaczernieniu M1126.

Kolejnym elementem projektowania systemu jest wybór urządzeń dodatkowych, na których będzie rejestrowany, odtwarzany jak, również oglądany na żywo obraz z kamer.

Systemy cyfrowe, które zastosowanie należy brać po uwagę to łatwe w montażu i obsłudze rejestratory cyfrowe, z względu na możliwość zdalnego podglądu warto stosować urządzenia z możliwością pracy w sieci:

Rejestratory cyfrowe

Warto również pamiętać o doborze monitora o odpowiednio dobranej przekątnej. Jeżeli monitor będzie wykorzystany sporadycznie, jedynie do ewentualnego podglądu materiału zarejestrowanego wystarczy monitor 12”-15”.W przypadku, gdy podgląd będzie prowadzony również na bieżąco przez operatora konieczne jest zastosowanie większego 20” monitora.

Oferta monitorów

Jak wynika z rozmów z właścicielami stacji w których zastosowano system ciągłego monitoringu i rejestracji praktycznie całkowicie zostały wyeliminowane rozboje (uszkodzenia dystrybutorów, toalet itp.), kradzieże paliwa oraz znacznie poprawiły się warunki bezpieczeństwa. Zaczął naprawdę obowiązywać zakaz palenia na terenie obiektów zarówno przez kierowców jak i pracowników. Widoczny wzrost liczby klientów potwierdzili właściciele obiektów restauracyjnych po wprowadzeniu monitoringu na miejscach parkingowych.

Podsumowując, zastosowanie takiego systemu znacznie zwiększa bezpieczeństwo obiektu, osób zatrudnionych. Już sam widok kamer i szyldów z napisem “obiekt monitorowany” odstrasza potencjalnych przestępców, wymusza poprawne zachowanie klientów i pracowników stacji.